Het mooie aan de meeste cd's die bij Harmonia Mundi worden uitgegeven, is dat de werken die erop staan niet zomaar toevallig door dezelfde componist gecomponeerd werden maar dat er vaak ook nog een enge band bestaat tussen de keuze van stukken die een cd vullen. Bij dit eerste pianoconcert van Brahms en zijn 'variaties op een thema van Haydn' is dat niet anders want beide werken vormden als het ware een opstapje tot het componeren van een grootschalige symfonie.

Het eerste pianoconcert ontstond als een sonate voor twee piano's, totdat Brahms, aangespoord door enkele medestaanders, het werk orkestreerde met de bedoeling er een symfonie van te maken. Het lot, en Brahms' strenge oordeel over zichzelf, beslisten anders en wat een symfonie had moeten worden, werd een erg symfonisch opgezet concerto voor piano en orkest. Het duurde nog meer dan twintig jaar voor Brahms zich zeker genoeg voelde een eerste symfonie af te werken. De Haydn variaties gaan deze eerste symfonie net vooraf en vormen zo de directe aanloop tot Brahms monumentale eerste. De acht variaties en een coda op een thema waarvan men destijds aannam dat het door Haydn geschreven was, zijn typerend voor de minutieuze opbouw en uiterst uitgebalanceerde architectuur van Brahms' werken: vertrekkend vanuit een thema dat uit erg eenvoudige bouwstenen bestaat, schreef Brahms een variatiereeks voor orkest die zo overweldigend is dat zelfs Brahms' tegenpool Wagner er respect voor toonde.

In zijn interpretatie toont de Tsjechische dirigent Jiri Belohlavek zich redelijk klassiek, zowel wat karakter als wat tempi betreft. De enige echte verrassing is misschien het ietwat trage tempo van de tweede van de Haydn variaties. Verder zoekt hij met het BBC Symphony Orchestra eerder balans en rationaliteit op. De twee 'scherzo' variaties (nummers vijf en zes), de ene snel en vluchtig, de andere een aaneenschakeling van jachtmotiefjes hebben, ondanks hun snelle tempo, toch iets gezets over zich.

Cédric Tiberghien slaagt er goed in de epische kwaliteit van het eerste deel te vatten, met harde aanslagen en een doorwrochte muzikaliteit. Ook de meer intieme passages, waarbij de piano alleen of met een erg spaarzame begeleiding speelt, geeft hij mooi vorm, heel introvert en bescheiden. Alleen wat jammer, naar onze mening, dat de eerste inzet van de piano, die zo teder en kwetsbaar kan klinken, hier nogal rechtuit en weinig magisch uitgevoerd wordt. Een bewuste keuze misschien om het tempo zoveel mogelijk door te laten lopen? Het orkest van zijn kant zorgt voor enkele betoverende momenten, vooral in het rustige middendeel, waar het bewijst zonder moeite extreem zacht te kunnen spelen. Ook de mooie houtblazersoli, de melodieën in twee klarinetten of de soli tussen hobo en fagot komen erg mooi over. Alleen wat jammer dat de hoorns in het eerste deel, met hun eenvoudige maar beklijvende melodie niet wat meer romantiek kunnen uitstralen.

Toch blijft dit een erg mooie cd, die de wat ongewone beslissing om een concerto van Brahms aan een van zijn orkestwerken te binden, overtuigend verdedigt. Tiberghien toont dat hij dit monument uit de pianoliteratuur op elk moment meester is en laat ons een klassieke maar daarom zeker niet doordeweekse aanpak van dit werk horen.

Meer over Johannes Brahms


Verder bij Kwadratuur
  • Helaas geen extra info meer.

Interessante links
Agenda
Concertagenda
  • Geen concerten gevonden.